Fundacja Powiedz NIE!
3 października 2026 --:--
Dzisiejsze imieniny Gerard, Józefa, Sierosław, Teresa
Słońce · Toruń Wschód 06:50 · Zachód 18:18
Faza Księżyca Ostatnia kwadra · 53%
Artykuły i materiały

Warto wiedzieć

Materiały informacyjne i edukacyjne.

Cyfrowy haj: neurokognitywne skutki korzystania z mediów społecznościowych w świetle badań EEG

Badania elektroencefalograficzne (EEG) ujawniają, że korzystanie z mediów społecznościowych wywołuje głębokie i utrzymujące się zmiany w aktywności fal mózgowych. Intensywna stymulacja algorytmiczna uruchamia układy nagrody w sposób analogiczny do uzależnień behawioralnych, prowadząc do przeciążenia poznawczego, utrudnionej samoregulacji oraz ukrytego zmęczenia neuronalnego. Zrozumienie dynamiki oscylacji mózgowych w czasie rzeczywistym pozwala precyzyjnie wyjaśnić, dlaczego tak trudno odłożyć smartfon i jakie koszty ponosi nasz mózg.

Czytaj dalej →

Narkotyki w epoce brązu: pierwsze bezpośrednie dowody na zażywanie roślin halucynogennych w prehistorycznej Europie

Analiza chemiczna pasm ludzkich włosów z jaskini Es Càrritx na Minorce dostarczyła pierwszych bezpośrednich dowodów na zażywanie substancji psychoaktywnych w starożytnej Europie. Próbki datowane na około 3000 lat temu zawierały alkaloidy roślinne o działaniu silnie halucynogennym oraz pobudzającym. Odkrycie wskazuje, że środki te były wykorzystywane przez wyspecjalizowane jednostki w trakcie ceremonii rytualnych.

Czytaj dalej →

Raport OECD „Health at a Glance 2025”: zróżnicowanie i spadkowy trend spożycia alkoholu w krajach rozwiniętych

Najnowszy raport Organizacji Współpracy Gospodarczej i Rozwoju (OECD) wskazuje na stopniowy spadek spożycia alkoholu w większości państw członkowskich na przestrzeni minionej dekady. W 2023 roku średnia konsumpcja w krajach rozwiniętych wyniosła 8,5 litra czystego alkoholu na osobę w wieku 15 lat i więcej, przy czym kraje Unii Europejskiej pozostają obszarem o najwyższych wskaźnikach. W Polsce dane potwierdzają tendencję zniżkową, a poziom spożycia kształtuje się poniżej średniej dla regionu.

Czytaj dalej →

Wpływ tendencji do uzależnienia od smartfonów na spontaniczne mikrostany mózgu w spoczynkowym EEG

Publikacja w recenzowanym czasopiśmie „Frontiers in Human Neuroscience” podejmuje zagadnienie neuronalnych korelatów nadmiernego korzystania z urządzeń mobilnych. Praca koncentruje się na badaniu negatywnego wpływu tendencji do uzależnienia od telefonu komórkowego na dynamikę spontanicznych mikrostanów mózgu rejestrowanych w spoczynkowym badaniu EEG.

Czytaj dalej →

Eliksir papieży, królów i wynalazców: jak Vin Mariani podbiło XIX-wieczne elity

W drugiej połowie XIX wieku europejskie i amerykańskie elity uległy fascynacji nowym, z pozoru cudownym środkiem wzmacniającym – winem z dodatkiem liści koki. Twórca tego trunku, Angelo Mariani, stworzył nie tylko jeden z najpopularniejszych preparatów tamtej epoki, lecz także podwaliny pod nowoczesny marketing oparty na wizerunku celebrytów. Za fasadą powszechnego entuzjazmu kryła się jednak silnie stymulująca mieszanka alkoholu i kokainy.

Czytaj dalej →

Miejska profilaktyka zdrowotna w Toruniu: bilans działań i bezpłatne programy diagnostyczne na 2026 rok

Gmina Miasta Toruń kontynuuje realizację bezpłatnych programów polityki zdrowotnej, których celem jest wczesne wykrywanie chorób cywilizacyjnych, nowotworowych oraz wsparcie edukacji zdrowotnej mieszkańców. Działania zaplanowane do końca listopada 2026 roku obejmują wsparcie dzieci, osób aktywnych zawodowo oraz seniorów, odpowiadając na kluczowe wyzwania zdrowia publicznego. Sprawdź, z jakich świadczeń diagnostycznych, szczepień i konsultacji specjalistycznych mogą skorzystać torunianie.

Czytaj dalej →

Psylocybina w połączeniu z psychoterapią w leczeniu uzależnienia od alkoholu – wyniki badania klinicznego

Nowatorskie badanie kliniczne opublikowane na łamach JAMA Psychiatry wskazuje, że połączenie sesji psychoterapeutycznych z podaniem psylocybiny może znacząco ograniczyć spożycie alkoholu u osób zmagających się z uzależnieniem. W grupie badawczej odnotowano wyraźny spadek liczby dni intensywnego picia oraz dwukrotnie wyższy odsetek całkowitej abstynencji w porównaniu z aktywnym placebo. Odkrycie to otwiera nowe perspektywy w poszukiwaniu skutecznych interwencji w trudnym obszarze terapii zaburzeń używania substancji.

Czytaj dalej →

N-acetylocysteina w badaniach nad redukcją głodu substancji: przegląd literatury klinicznej

N-acetylocysteina (NAC) stanowi przedmiot zainteresowania badaczy poszukujących nowych interwencji wspomagających kontrolę głodu substancji w zaburzeniach używania substancji psychoaktywnych. Opublikowane przeglądy systematyczne oraz rejestry badań klinicznych dokumentują ocenę jej skuteczności w tym obszarze. Niniejszy artykuł omawia profil badań naukowych dedykowanych potencjalnemu zastosowaniu NAC w farmakoterapii uzależnień.

Czytaj dalej →

Przegląd systematyczny nad potencjalną rolą agonistów receptora GLP-1 w zaburzeniach związanych z używaniem substancji

W recenzowanym czasopiśmie „Frontiers in Pharmacology” opublikowano przegląd systematyczny analizujący potencjalną rolę agonistów receptora GLP-1 w obszarze zaburzeń związanych z używaniem substancji psychoaktywnych. Artykuł ukazał się w sekcji Neuropharmacology periodyku o wskaźnikach Impact Factor 5.4 oraz CiteScore 9.5. Publikacja ta wpisuje się w nurt badań nad neurobiologią i poszukiwaniem nowych celów farmakoterapeutycznych w leczeniu uzależnień.

Czytaj dalej →