Nowatorskie badanie kliniczne opublikowane na łamach JAMA Psychiatry wskazuje, że połączenie sesji psychoterapeutycznych z podaniem psylocybiny może znacząco ograniczyć spożycie alkoholu u osób zmagających się z uzależnieniem. W grupie badawczej odnotowano wyraźny spadek liczby dni intensywnego picia oraz dwukrotnie wyższy odsetek całkowitej abstynencji w porównaniu z aktywnym placebo. Odkrycie to otwiera nowe perspektywy w poszukiwaniu skutecznych interwencji w trudnym obszarze terapii zaburzeń używania substancji.
## Nowe podejście do leczenia uzależnienia od alkoholu
Nadużywanie alkoholu pozostaje jednym z najpoważniejszych wyzwań zdrowia publicznego – tylko w Stanach Zjednoczonych przyczynia się rocznie do zgonu około 95 tysięcy osób. Terapia uzależnienia od alkoholu (ang. *Alcohol Use Disorder*, AUD) bywa procesem skomplikowanym i obarczonym wysokim odsetkiem nawrotów. Z tego względu naukowcy z NYU Langone Center for Psychedelic Medicine wraz ze współpracującymi ośrodkami akademickimi podjęli próbę zbadania skuteczności psychoterapii wspomaganej psylocybiną – naturalnym związkiem psychodelicznym pozyskiwanym z niektórych gatunków grzybów.
W badaniu klinicznym prowadzonym pod kierownictwem dr. Michaela P. Bogenschutza sprawdzono, czy zastosowanie wysokich dawek psylocybiny w ściśle kontrolowanych warunkach klinicznych może przynieść mierzalną redukcję epizodów intensywnego picia w porównaniu ze standardową psychoterapią połączoną z aktywnym placebo.
## Metodologia i przebieg badania klinicznego
Do podwójnie zaślepionego, randomizowanego badania klinicznego zakwalifikowano 95 dorosłych uczestników w wieku od 25 do 65 lat, spełniających kryteria uzależnienia od alkoholu według DSM-IV i deklarujących co najmniej 4 dni intensywnego picia w ciągu 30 dni poprzedzających kwalifikację. Z udziału wykluczono osoby z poważnymi zaburzeniami psychicznymi, współistniejącymi uzależnieniami od innych substancji, wcześniejszym używaniem halucynogenów oraz przeciwwskazaniami somatycznymi.
Ostatecznie analizą objęto 93 osoby, które otrzymały przynajmniej jedną dawkę leku badanego. Uczestnicy przeszli program składający się z maksymalnie 12 sesji ustrukturyzowanej psychoterapii (obejmującej terapię wzmacniającą motywację oraz terapię poznawczo-behawioralną). W trakcie procesu terapeutycznego przeprowadzono dwie całodniowe sesje farmakologiczne (w 4. i 8. tygodniu):
- Grupa badana otrzymała psylocybinę (25 mg/70 kg masy ciała podczas pierwszej sesji oraz 25–40 mg/70 kg podczas drugiej sesji).
- Grupa kontrolna otrzymała aktywne placebo w postaci difenhydraminy (leku przeciwhistaminowego w dawce 50 mg podczas pierwszej i 50–100 mg podczas drugiej sesji).
Obserwację wyników prowadzono przez 32 tygodnie (okres od 5. do 36. tygodnia protokołu). Poza wywiadami standaryzowanymi (*Timeline Followback*) do obiektywnego potwierdzenia obecności lub braku metabolitów alkoholu wykorzystano próbki włosów i paznokci. Wszyscy uczestnicy, w tym osoby początkowo przyjmujące placebo, mieli również możliwość wzięcia udziału w opcjonalnej trzeciej sesji z użyciem psylocybiny.
## Kluczowe rezultaty terapeutyczne
Wyniki oceniane w trakcie 32-tygodniowego okresu zaślepionego wykazały wyraźną przewagę interwencji z psylocybiną:
- W grupie przyjmującej psylocybinę odsetek dni intensywnego picia spadł średnio o 83% i wynosił zaledwie 9,7% w całym okresie obserwacji.
- W grupie kontrolnej z difenhydraminą spadek intensywnego picia wyniósł 51%, a odsetek dni intensywnego picia ukształtował się na poziomie 23,6% (różnica średnich: 13,9 punktu procentowego; p = 0,01).
- Średnie dzienne spożycie alkoholu było istotnie niższe wśród osób leczonych psylocybiną.
- Po 8 miesiącach od podania pierwszej dawki aż 48% uczestników z grupy psylocybinowej całkowicie zaprzestało spożywania alkoholu, co stanowiło wynik dwukrotnie wyższy niż w grupie placebo.
W trakcie badania u pacjentów przyjmujących psylocybinę nie odnotowano ciężkich zdarzeń niepożądanych, co wskazuje na akceptowalny profil bezpieczeństwa przy zachowaniu rygorystycznych procedur medycznych.
## Ograniczenia i kontekst badania
Choć zaprezentowane rezultaty są obiecujące, autorzy publikacji zwracają uwagę na konieczność ostrożnej interpretacji danych. Do kluczowych ograniczeń należą stosunkowo niewielka próba (93 analizowane osoby) oraz specyficzna struktura demograficzna uczestników (blisko 79% stanowili biali niebędący pochodzenia hiszpańskiego). Wymaga to powtórzenia badań na większych i bardziej zróżnicowanych grupach pacjentów.
Należy podkreślić, że psylocybina nie była podawana w formule samodzielnej farmakoterapii, lecz jako element ściśle zaplanowanego, intensywnego protokołu psychoterapeutycznego z wielogodzinnym nadzorem wykwalifikowanych specjalistów. Uzyskane wyniki nie stanowią zatem dowodu na skuteczność czy bezpieczeństwo samodzielnego przyjmowania substancji psychodelicznych poza ramami kontrolowanych badań klinicznych.
## Co z tego wynika?
Przedstawione badanie kliniczne dostarcza istotnych dowodów na to, że terapia wspomagana psylocybiną może stanowić przełomowy kierunek w leczeniu uzależnienia od alkoholu – schorzenia o złożonym podłożu i ograniczonej liczbie skutecznych opcji terapeutycznych. Zaobserwowany efekt utrzymywał się przez wiele miesięcy po zaledwie dwóch podaniach substancji.
Zespół badawczy planuje przeprowadzenie zakrojonych na szerszą skalę badań wieloośrodkowych w ramach wniosku IND (*Investigational New Drug*) w porozumieniu z amerykańską Agencją Żywności i Leków (FDA), wspieranych przez organizację B.More. Według dr. Bogenschutza ten model interwencji może w przyszłości znaleźć zastosowanie również w leczeniu innych uzależnień, w tym od nikotyny, kokainy oraz opioidów.
Nadużywanie alkoholu pozostaje jednym z najpoważniejszych wyzwań zdrowia publicznego – tylko w Stanach Zjednoczonych przyczynia się rocznie do zgonu około 95 tysięcy osób. Terapia uzależnienia od alkoholu (ang. *Alcohol Use Disorder*, AUD) bywa procesem skomplikowanym i obarczonym wysokim odsetkiem nawrotów. Z tego względu naukowcy z NYU Langone Center for Psychedelic Medicine wraz ze współpracującymi ośrodkami akademickimi podjęli próbę zbadania skuteczności psychoterapii wspomaganej psylocybiną – naturalnym związkiem psychodelicznym pozyskiwanym z niektórych gatunków grzybów.
W badaniu klinicznym prowadzonym pod kierownictwem dr. Michaela P. Bogenschutza sprawdzono, czy zastosowanie wysokich dawek psylocybiny w ściśle kontrolowanych warunkach klinicznych może przynieść mierzalną redukcję epizodów intensywnego picia w porównaniu ze standardową psychoterapią połączoną z aktywnym placebo.
## Metodologia i przebieg badania klinicznego
Do podwójnie zaślepionego, randomizowanego badania klinicznego zakwalifikowano 95 dorosłych uczestników w wieku od 25 do 65 lat, spełniających kryteria uzależnienia od alkoholu według DSM-IV i deklarujących co najmniej 4 dni intensywnego picia w ciągu 30 dni poprzedzających kwalifikację. Z udziału wykluczono osoby z poważnymi zaburzeniami psychicznymi, współistniejącymi uzależnieniami od innych substancji, wcześniejszym używaniem halucynogenów oraz przeciwwskazaniami somatycznymi.
Ostatecznie analizą objęto 93 osoby, które otrzymały przynajmniej jedną dawkę leku badanego. Uczestnicy przeszli program składający się z maksymalnie 12 sesji ustrukturyzowanej psychoterapii (obejmującej terapię wzmacniającą motywację oraz terapię poznawczo-behawioralną). W trakcie procesu terapeutycznego przeprowadzono dwie całodniowe sesje farmakologiczne (w 4. i 8. tygodniu):
- Grupa badana otrzymała psylocybinę (25 mg/70 kg masy ciała podczas pierwszej sesji oraz 25–40 mg/70 kg podczas drugiej sesji).
- Grupa kontrolna otrzymała aktywne placebo w postaci difenhydraminy (leku przeciwhistaminowego w dawce 50 mg podczas pierwszej i 50–100 mg podczas drugiej sesji).
Obserwację wyników prowadzono przez 32 tygodnie (okres od 5. do 36. tygodnia protokołu). Poza wywiadami standaryzowanymi (*Timeline Followback*) do obiektywnego potwierdzenia obecności lub braku metabolitów alkoholu wykorzystano próbki włosów i paznokci. Wszyscy uczestnicy, w tym osoby początkowo przyjmujące placebo, mieli również możliwość wzięcia udziału w opcjonalnej trzeciej sesji z użyciem psylocybiny.
## Kluczowe rezultaty terapeutyczne
Wyniki oceniane w trakcie 32-tygodniowego okresu zaślepionego wykazały wyraźną przewagę interwencji z psylocybiną:
- W grupie przyjmującej psylocybinę odsetek dni intensywnego picia spadł średnio o 83% i wynosił zaledwie 9,7% w całym okresie obserwacji.
- W grupie kontrolnej z difenhydraminą spadek intensywnego picia wyniósł 51%, a odsetek dni intensywnego picia ukształtował się na poziomie 23,6% (różnica średnich: 13,9 punktu procentowego; p = 0,01).
- Średnie dzienne spożycie alkoholu było istotnie niższe wśród osób leczonych psylocybiną.
- Po 8 miesiącach od podania pierwszej dawki aż 48% uczestników z grupy psylocybinowej całkowicie zaprzestało spożywania alkoholu, co stanowiło wynik dwukrotnie wyższy niż w grupie placebo.
W trakcie badania u pacjentów przyjmujących psylocybinę nie odnotowano ciężkich zdarzeń niepożądanych, co wskazuje na akceptowalny profil bezpieczeństwa przy zachowaniu rygorystycznych procedur medycznych.
## Ograniczenia i kontekst badania
Choć zaprezentowane rezultaty są obiecujące, autorzy publikacji zwracają uwagę na konieczność ostrożnej interpretacji danych. Do kluczowych ograniczeń należą stosunkowo niewielka próba (93 analizowane osoby) oraz specyficzna struktura demograficzna uczestników (blisko 79% stanowili biali niebędący pochodzenia hiszpańskiego). Wymaga to powtórzenia badań na większych i bardziej zróżnicowanych grupach pacjentów.
Należy podkreślić, że psylocybina nie była podawana w formule samodzielnej farmakoterapii, lecz jako element ściśle zaplanowanego, intensywnego protokołu psychoterapeutycznego z wielogodzinnym nadzorem wykwalifikowanych specjalistów. Uzyskane wyniki nie stanowią zatem dowodu na skuteczność czy bezpieczeństwo samodzielnego przyjmowania substancji psychodelicznych poza ramami kontrolowanych badań klinicznych.
## Co z tego wynika?
Przedstawione badanie kliniczne dostarcza istotnych dowodów na to, że terapia wspomagana psylocybiną może stanowić przełomowy kierunek w leczeniu uzależnienia od alkoholu – schorzenia o złożonym podłożu i ograniczonej liczbie skutecznych opcji terapeutycznych. Zaobserwowany efekt utrzymywał się przez wiele miesięcy po zaledwie dwóch podaniach substancji.
Zespół badawczy planuje przeprowadzenie zakrojonych na szerszą skalę badań wieloośrodkowych w ramach wniosku IND (*Investigational New Drug*) w porozumieniu z amerykańską Agencją Żywności i Leków (FDA), wspieranych przez organizację B.More. Według dr. Bogenschutza ten model interwencji może w przyszłości znaleźć zastosowanie również w leczeniu innych uzależnień, w tym od nikotyny, kokainy oraz opioidów.
Galeria zdjęć
Źródło obrazu: ovid.com, autor: nyulangone.org. Zobacz oryginalną publikację.
Źródło informacji: Psilocybin Trial for Alcohol Dependence | NYU Langone Health Physician Focus. Zobacz publikację oryginalną.
Twoja opinia
Pomóż nam ocenić jakość tego materiału.
Komentarze Czytelników
Brak komentarzy. Możesz być pierwszy.
Chcesz dodać coś od siebie?
Skomentuj artykuł
Komendy komentarzy są dostępne tylko dla zalogowanych i zweryfikowanych Czytelników.